Rwa kulszowa w ciąży — co wolno, a czego nie

Skąd ten ból w ciąży

Składa się na niego kilka zmian zachodzących jednocześnie:

• Relaksyna rozluźnia więzadła miednicy przed porodem. Stawy stają się ruchomsze, a przez to mniej stabilne — stąd częsty ból stawów krzyżowo-biodrowych i spojenia łonowego.
• Środek ciężkości przesuwa się do przodu, pogłębia się lordoza lędźwiowa, rośnie obciążenie stawów międzywyrostkowych.
• Rosnąca macica uciska struktury w miednicy, zwłaszcza w trzecim trymestrze.
• Mięśnie brzucha się rozciągają i tracą zdolność stabilizowania kręgosłupa — całe obciążenie przejmują plecy.

Czy to na pewno rwa

Co pomaga i jest bezpieczne

• Pas ciążowy stabilizujący miednicę. Często najskuteczniejsza pojedyncza rzecz przy bólu stawów krzyżowo-biodrowych. Zakłada się go nisko, na wysokości bioder, nie na brzuch.
• Spanie na lewym boku z poduszką między kolanami, druga poduszka pod brzuchem. Ustawia miednicę symetrycznie i odciąża kręgosłup.
• Ciepło na okolicę lędźwiową — termofor o umiarkowanej temperaturze, nie gorąca kąpiel i nie sauna.
• Fizjoterapia uroginekologiczna. Fizjoterapeuta specjalizujący się w ciąży dobierze ćwiczenia stabilizujące — to leczenie pierwszego wyboru.
• Pływanie i ćwiczenia w wodzie. Wyporność odciąża kręgosłup, a mięśnie nadal pracują.
• Unikanie stania na jednej nodze — ubieraj się na siedząco, wchodź po schodach powoli, wysiadaj z auta obiema nogami naraz.
• Krótkie spacery zamiast długiego siedzenia i długiego stania.

Leki — co wolno

To najważniejsza część tego artykułu i jednocześnie ta, w której nie ma miejsca na samodzielne decyzje.

Niesteroidowe leki przeciwzapalne — ibuprofen, diklofenak, ketoprofen, naproksen — czyli dokładnie te, które są podstawą leczenia rwy poza ciążą, są przeciwwskazane w trzecim trymestrze i nie zaleca się ich także wcześniej bez wyraźnego wskazania. Wpływają między innymi na krążenie płodowe i ilość płynu owodniowego.

Paracetamol jest lekiem przeciwbólowym najczęściej stosowanym w ciąży, ale i tu obowiązuje zasada: najniższa skuteczna dawka, przez najkrótszy czas, po ustaleniu z lekarzem prowadzącym.

Maści przeciwzapalne to nie jest „bezpieczniejsza wersja tabletki” — zawierają te same substancje, które częściowo wchłaniają się przez skórę. Także wymagają konsultacji, a przy rwie i tak nie docierają do korzenia nerwowego.

Blokada kręgosłupa w ciąży nie jest postępowaniem standardowym — decyzja jest zawsze indywidualna i rozważana wyłącznie w sytuacjach wyjątkowych, we współpracy z lekarzem prowadzącym ciążę.

Czego unikać

• Leżenia całymi dniami. Tak samo jak poza ciążą — osłabia mięśnie i wydłuża problem.
• Manipulacji i „nastawiania” kręgosłupa. Przy rozluźnionych więzadłach ryzyko jest większe niż zwykle.
• Gorących kąpieli i sauny. Przegrzanie w ciąży jest niewskazane.
• Leżenia płasko na plecach w trzecim trymestrze — macica uciska żyłę główną dolną.
• Dźwigania i noszenia starszego dziecka na jednym biodrze — to jedna z częstszych przyczyn zaostrzeń.
• Butów na obcasie i całkowicie płaskich baletek. Najlepszy jest niski, stabilny obcas z amortyzacją.

Czy minie po porodzie

U większości kobiet tak — wraz ze spadkiem poziomu relaksyny i odciążeniem kręgosłupa dolegliwości ustępują w ciągu kilku tygodni do kilku miesięcy po porodzie. Część pacjentek odczuwa jednak ból dłużej, zwłaszcza przy karmieniu w niewygodnych pozycjach i noszeniu dziecka.

Jeśli objawy utrzymują się po porodzie — zwłaszcza z drętwieniem lub osłabieniem nogi — warto wrócić do diagnostyki. Po zakończeniu ciąży dostępne są wszystkie standardowe metody: pełna diagnostyka, leczenie farmakologiczne i w razie potrzeby blokada okołokorzeniowa.

Najczęstsze pytania