Jak wygrać z tężyczką? Kompendium wiedzy

Tężyczka jest to stan nadpobudliwości układu nerwowo-mięśniowego w konsekwencji nieprawidłowego poziomu elektrolitów.  

Jak wygląda napad tężyczki? 

Typowy napad tężyczki zaczyna się od drętwienia i mrowienia okolicy ust i języka oraz palców stóp i dłoni.  Potem dochodzi do skurczu mięśni tych okolic. Skurcz może być długotrwały lub może przebiegać napadami krótkotrwałych skurczów. W napadzie tężyczki ręka przybiera kształt ręki położnika to znaczy, że palce i kciuk układają się do wnętrza dłoni. Bardzo rzadko skurcz może też obejmować krtań co doprowadza do trudności z oddychaniem.  

co to tężyczka

Ręka położnika w napadzie tężyczki

Co to tężyczka jawna, a co to tężyczka utajona? 

Tężyczka jawna to przypadki z typowym przebiegiem napadu tężyczki. Co więcej w tężyczce jawnej stwierdzamy niski poziom wapnia we krwi. Najczęściej do tego rodzaju tężyczki dochodzi w wyniku przypadkowego uszkodzenia przytarczyc podczas operacji tarczycy.  

Tężyczka utajona to przypadki z nietypowym przebiegiem jak skurcze mięśni, fascykulacje, drżenia mięśni, niepokój, lęk, utrata przytomności, bóle w klatce piersiowej, bóle głowy, męczliwość, zaburzenia pamięci itd. W tężyczce utajonej poziom wapnia we krwi jest prawidłowy. Przyczyny tężyczki utajonej są bardzo różne i w niektórych przypadkach bardzo trudno wskazać bezpośrednią przyczynę objawów tężyczki 

Na czym polega tężyczka? 

Tężyczka polega na zaburzeniu równowagi elektrolitowej na poziomie komórki. W konsekwencji komórka staje się nadpobudliwa. Najczęściej dochodzi do obniżenia poziomu wapnia lub magnezu co powoduje, że poziom pobudliwości komórek jest bardzo wysoki. W takim stanie nawet niewielkie bodźce powodują reakcje komórki. Do obniżonego poziomu wapnia i magnezu może dochodzić z bardzo różnych przyczyn. 

Alkohol a tężyczka. Jeżeli spożywamy nadmierne ilości alkoholu to wypłukujemy elektrolity i doprowadzać to może u osób predysponowanych do ataku tężyczki. 

Co ciekawe palenie papierosów i tężyczka też mają z tym związek. U niektórych osób palących papierosy dochodzi do obniżenia poziomu wapnia i selenu.  

Diagnostyka tężyczki 

Aby wiedzieć jak wygrać z tężyczką, należy ją najpierw zdiagnozować. Tu zaznaczę tylko podstawowy proces, który obejmuje w pierwszej kolejności prawidłowo zebrany wywiad lekarski odnośnie chorób przewlekłych, stosowanych leków, sytuacji w których pojawia się napad tężyczki, jak wygląda napad tężyczki itd. Kolejnym elementem diagnostyki są szerokie badania laboratoryjne w kierunku tężyczki oraz próba tężyczkowa. Pozostałe działania zależne są do indywidualnego przypadku.  

Tężyczka leczenie 

Leczenie typowego ostrego napadu tężyczki wymaga natychmiastowej interwencji lekarza, ponieważ być może wymagać będzie podania wapnia dożylnego.  W innych łagodnych postaciach po znalezieniu przyczyny, należy ją leczyć i uzupełniać niedobór elektrolitów. Równie ważna jest dieta bogata w odpowiednie pierwiastki. W przypadkach, w których przyczyną napadów tężyczki są powtarzalne epizody hiperwentylacji w sytuacjach powodujących stres wskazana może być też wizyta u psychologa.   

A więc jak wygrać z tężyczka? 

Rozpoznanie przyczyny tężyczki jest sprawa kluczową w tym schorzeniu, tylko holistyczne podejście daje szanse wygrania z tężyczką. Niestety nie zawsze udaje się znaleźć przyczynę. Należy się wtedy jeszcze raz zastanowić czy na pewno jest to tężyczka. Sama dodatnia próba tężyczkowa nie powinna stanowić podstawy do rozpoznania choroby. Nawet w przypadkach, w których wyczerpało się wszystkie możliwości znalezienia przyczyny tężyczki, a mimo to wszystko na nią wskazuje, to należy podjąć leczenie zmniejszające nadreaktywność układu nerwowo-mięśniowego. 

Dr n. med. Sebastian Szklener

Lekarz specjalista neurolog. Od wielu lat specjalizujący się w diagnozowaniu i leczeniu schorzeń obwodowego układu nerwowego. Prowadzę leczenie szpitalne, ambulatoryjne oraz działalność naukową. Umów TELEPORADE